Migrena
Czynniki generujące atak migreny mają bardzo różnorodny charakter, a ich znajomość pomaga unikać bodźców stymulujących pojawienie się choroby | fot.: Fotolia
Strona główna / Zdrowie / Migrena – podstępny przeciwnik

Migrena – podstępny przeciwnik

Migrena to jedna z najczęstszych chorób układu nerwowego, o charakterze przewlekłym. Dotyka około 320 mln ludzi na całym świecie (dane WHO), w Polsce 1, 2- 4 mln. Częściej chorują kobiety. Pierwsze objawy mogą wystąpić już w dzieciństwie, rozwój choroby przypada na wiek dojrzały, ze szczytem objawów w 25- 55 r. ż. Może mieć podłoże dziedziczne. Czym jest ta choroba? Czy jest uleczalna? Oto kilka najważniejszych informacji o migrenie.

Rozpoznać wroga

Migrena to coś więcej niż zwykły ból głowy – to całe spektrum objawów, poważnie upośledzających codzienne funkcjonowanie naszego organizmu. Charakterystycznym objawem jest ból głowy zlokalizowany w okolicy skroniowej, pulsujący, narastający w czasie, o lokalizacji jednostronnej. Trwa 4-72h. Może mu towarzyszyć aura (tzw. migrena z aurą):

  • wzrokowa (błyski, mroczki)
  • węchowa
  • zaburzenia mowy

Innymi, częstymi typami migreny są: migrena bez aury i migrena siatkówkowa (oczna), nasilonymi zaburzeniami wzroku. U źródeł choroby leży zaburzenie regulacji wazoruchowej – przy nadmiernym wyrzucie neuroprzekaźnika serotoniny, dochodzi do skurczu naczyń krwionośnych mózgu, a potem (w ramach autoregulacji) do gwałtownego ich rozkurczenia, co manifestuje się silnym bólem. Rozpoznanie migreny w oparciu o powyższą charakterystykę jest kluczowe w jej różnicowaniu z innymi typami bólu głowy i determinuje wdrożenie odpowiedniej profilaktyki i leczenia objawowego.

Objawy poprzedzające migrenę są niespecyficzne i pojawiają się na kilka godzin, a nawet kilka dni przed właściwym atakiem bólowym. Należą do nich m. in.: drażliwość, ospałość, zmęczenie; jest to tzw. faza zwiastunowa. Po niej następuje ewentualna aura, wyprzedzająca migrenę o ok. godzinę. Kolejno występująca faza bólu może trwać do kilkudziesięciu godzin, ból ma charakter tętniący, narastający, z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami. Faza ponapadowa przypomina fazę poprzedzającą, z rozbiciem, zmęczeniem i zaburzeniami koncentracji.

Czynniki generujące atak migreny mają bardzo różnorodny charakter, a ich znajomość pomaga unikać bodźców stymulujących pojawienie się choroby. Najistotniejsze z nich to:

  • nieregularny sen
  • leki, m. in. antykoncepcja hormonalna
  • wahania ciśnienia atmosferycznego
  • stres
  • silne bodźce zewnętrzne – hałas, światło, intensywne zapachy
  • dieta, odpowiedzialna za 20- 40% epizodów migrenowych: czekolada, kofeina, alkohol, cytrusy, żółty ser

Jak się bronić?

Kluczowe w postępowaniu przeciwmigrenowym jest odpowiednie zdiagnozowanie choroby. Istotne jest niebagatelizowanie problemu, zarówno przez samego chorego, jak również przez lekarza. Punktem wyjścia do oswojenia choroby jest profilaktyka- unikanie czynników mogących generować ataki migrenowe. Tu z pomocą przychodzi dzienniczek migrenowy, którego regularne prowadzenie (notowanie spożywanych pokarmów, stanów emocjonalnych, warunków pogodowych, czasu spędzanego przed telewizorem/ komputerem, itp.) usprawnia walkę z chorobą. Poza unikaniem potencjalnie niebezpiecznych produktów spożywczych, bardzo ważna jest regularność przyjmowania posiłków i niedopuszczanie do spadku poziomu cukru we krwi.

Istotnym czynnikiem zapobiegającym jest także umiarkowana aktywność fizyczna – marsze, spacery, joga, ćwiczenia rozciągające. Skuteczne w zapobieganiu napadom migreny są suplementy diety, np. miłorząb japoński, usprawniający przepływ mózgowy krwi, czy kombinacja koenzymu Q10, oraz witamin B2 i B3, dostarczających energii komórkom mózgowym, uzupełniając deficyty energetyczne występujące u chorujących na migrenę.  Pomocne są także preparaty wapnia i magnezu czy omega-3. Stosunkowo nową metodą zapobiegania migrenom są zastrzyki botulinowe w okolicę skroniową.

A gdy migrena już zaatakuje? Walkę z napadem migrenowym warto rozpocząć już w momencie wystąpienia fazy prodromalnej lub aury. Zalecane jest wyciszenie, zasłonięcie rolet w oknach, unikanie gwałtownych bodźców. Bardzo dobre efekty daje praktyka określonych asan jogi. Z pomocą przychodzi nam też akupresura, akupunktura, techniki relaksacyjne, aromaterapia (olejek lawendowy, miętowy, imbirowy, eukaliptusowy czy ylang-ylang). Ulgę przynosi także stosowanie opaski uciskowej na czoło i skronie. Kolejnym rozwiązaniem jest sięgniecie po lek przeciwbólowy, np. z grupy NLPZ oraz  (zapisywany przez lekarza) lek z grupy tryptanów, o działaniu obkurczającym naczynia krwionośne. Farmakoterapię należy wdrożyć z dużą rozwagą, gdyż zbyt częste stosowanie leków może prowokować wystąpienie tzw. migreny transformowanej, objawiającej się codziennymi bólami głowy.

Reasumując, migrena to poważna, przewlekła choroba, z którą należy nauczyć się żyć. Samoświadomość chorego to główny czynnik kontrolujący jej przebieg. Zdrowy styl życia, unikanie stresu, racjonalna dieta i aktywność fizyczna, będące najlepszymi sprzymierzeńcami w walce z wieloma chorobami, pomagają zapanować także nad tą powszechną, okresowo występującą chorobą.

JMA

Sprawdź także

Jak we współczesnym świecie radzić sobie ze stresem

Jak radzić sobie ze stresem?

Stres wydaje się być nieodłącznie związany ze współczesnym trybem życia, który utrzymuje naszą psychikę w …